สธ.เชิดชูเกียรติผู้ได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหิดล ด้านการสาธารณสุขประจำปี 2560 ผู้ผลักดันและพัฒนาวัคซีนป้องกันโรคจากการติดเชื้อฮิบ

       วานนี้ (29 ม.ค.2561) ที่สถาบันบำราศนราดูร กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข นายแพทย์โอภาส การย์กวินพงศ์ พร้อมด้วยนายแพทย์สุวรรณชัย วัฒนายิ่งเจริญชัย อธิบดีกรมควบคุมโรค เปิดการประชุมวิชาการ “ Haemophilus influenza type b Vaccine” เพื่อเป็นเกียรติแก่ผู้ได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหิดล ด้านการสาธารณสุข พ.ศ. 2560 จำนวน 4 ท่านได้แก่ ศาสตราจารย์พอตเตอร์ ดับเบิลยู แอนเดอร์สัน จูเนียร์ ศาสตราจารย์นายแพทย์มธุราม ซานโตชามแพทย์หญิงราเชล ชเนียสัน และนายแพทย์จอห์น บี รอบบินส์ 
นายแพทยโอภาสกล่าวว่า ผู้ได้รับพระราชทานรางวัลทั้ง 4 ท่านเป็นบุคคลสำคัญที่มีส่วนในการวิจัยพัฒนาวัคซีนป้องกันการติดเชื้อแบคทีเรีย “ฮีโมฟีรุส อินฟลูเอนเซ่ ชนิดบี หรือเรียกสั้น ๆ ว่า ฮิบ” รวมทั้งผลักดันให้เกิดการใช้วัคซีนดังกล่าวในแผนงานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค ส่งผลให้ลดการป่วยและการเสียชีวิตด้วยโรคจากการติดเชื้อดังกล่าว ในกลุ่มเด็กเล็กทั่วทุกภูมิภาคของโลก โดยนักวิจัยกลุ่มแรก ได้แก่ ศาสตราจารย์พอตเตอร์ ดับเบิลยู แอนเดอร์ส้น จูเนียร์ และคณะจากมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด และนักวิจัยกลุ่มที่สอง นำโดยเพศหญิงราเชล ชเนียสัน ร่วมกับนายแพทย์จอนห์ บี รอบบินส์ จากสถาบันสุขภาพเด็กและพัฒนามนุษย์แห่งชาติ สหรัฐอเมริกา ทั้งสองกลุ่มได้ศึกษากลไกการเกิดโรคและพัฒนาวัคซีน เพื่อป้องกันโรคจากการติดเชื้อฮิบ ขณะที่ศาสตราจารย์นายแพทย์มธุราม ซานโตชาม จากมหาวิทยาลัยจอห์นฮอปกินส์ ได้ศึกษาระบาดวิทยาของโรคติดเชื้อฮิบและประสิทธิผลของวัคซีนในการป้องกันโรคติดเชื้อฮิบหลายชนิด ซึ่งนำไปสู่การผลักดันในเชิงนโยบายและทำให้มีการฉีดวัคซีนฮิบในแผนงานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคกว่า 190 ประเทศทั่วโลก 
ด้านนายแพทย์สุวรรณชัย กล่าวว่า โรคติดเชื้อฮิบ สามารถก่อให้เกิดความรุนแรงในเด็กเล็กอายุต่ำกว่า 5 ปี เช่น เยื่อหุ้มผมสมองอักเสบ ติดเชื้อในกระแสเลือด ปอดอักเสบ ฝาปิดกล่องเสียงอักเสบ คออักเสบ เยื่อหุ้มหัวใจอักเสบ และฝีในสมองหากเด็กรอดชีวิตก็อาจเกิดความพิการทางสมอง และความบกพร่องของอวัยวะต่าง ๆ อย่างถาวรได้
สำหรับประเทศไทยมีการศึกษาอุบัติการณ์ของโรคจากการติดเชื้อฮิบในเด็กไทยอายุต่ำกว่า 5 ปี พบว่า อุบัติการณ์ของเยื่อหุ้มสมองอักเสบ จากการติดเชื้อฮิบ เท่ากับ 3.8-6.1 ต่อประชากร แสนคน โรคปอดอักเสบจากการติดเชื้อฮิบ เท่ากับ 8.83-80 ต่อประชากรแสนคน คาดประมาณว่า พ.ศ. 2558 เด็กอายุต่ำกว่า 15 ปี ที่ป่วยเป็นโรคเยื้อหุ้มสมองอักเสบจากการติดเชื้อคิดเท่ากับ 139- 224 คน และป่วยเป็นโรคปอดอักเสบจากการติดเชื้อฮิบเท่ากับ 324- 2941 คน ขณะนี้กระทรวงสาธารณสุขอยู่ระหว่างดำเนินการบรรจุวัคซีนดังกล่าว เข้าสู่แผนงานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค ในรูปแบบของวัคซีนรวม 5 โรคได้แก่ โรคคอตีบ บาดทะยัก ไอกรน ไวรัสตับอักเสบบี และโรคติดเชื้อฮิบทดแทนวัคซีนรวม4 โรค ป้องกันโรคคอตีบ บาดทะยักไอกรน ไวรัสตับอักเสบบี ที่ใช้ในปัจจุบันจำนวน 3 เข็ม ในเด็กอายุ 2-4 และ 6 เดือน ซึ่งคาดว่าจะเข้าสู่แผนงานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคของประเทศได้ ภายในพ.ศ. 2562 
จึงนับเป็นโอกาสอันดีที่เด็ก ๆ ของเราจะได้รับการป้องกันโรคจากการติดเชื้อฮิบเพิ่มอีกหนึ่งโรค หากประชาชนมีข้อสงสัยสามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ สายด่วนกรมควบคุมโรค โทร 1422

ขอบคุณข้อมูล : กองโรคป้องกันด้วยวัคซีน สำนักสื่อสารความเสี่ยง กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข
ภาพ : ธนศักดิ์ สุริยาทรงศักดิ์ สถาบันวัคซีนแห่งชาติ 
วันที่ 29 มกราคม 2561